Truyền thuyết bí ẩn Ba Bể và người khổng lồ

Cách Hà Nội khoảng 240km về phía Đông Bắc ta cùng đến thăm vườn Quốc gia Ba Bể, một danh thắng nổi tiếng của thế giới, khu Ramsar ngập nước trên núi đá vôi, khu bảo tồn sinh quyển lớn đa dạng các loại động thực vật. Nơi đây còn được biết đến với hệ thống hang động kì vĩ đã và đang trong quá trình kiến tạo bao gồm hệ thống hang khô, hệ thống hang nước và hệ thống sông ngầm. Hồ Ba Bể có một truyền thuyết ít người biết tới mà từ trước đến nay chỉ được “truyền tai” bởi những người bản địa đã sinh sống và lớn lên tại đây, đó là truyền thuyết về ông Tài Ngào (tức người khổng lồ).
 
Cách Hà Nội khoảng 240km về phía Đông Bắc ta cùng đến thăm vườn Quốc gia Ba Bể, một danh thắng nổi tiếng của thế giới, khu Ramsar ngập nước trên núi đá vôi, khu bảo tồn sinh quyển lớn đa dạng các loại động thực vật. Nơi đây còn được biết đến với hệ thống hang động kì vĩ đã và đang trong quá trình kiến tạo bao gồm hệ thống hang khô, hệ thống hang nước và hệ thống sông ngầm. Đến cuối năm 2004, Vườn quốc gia Ba Bể được công nhận là Vườn di sản ASEAN.

hồ Ba Bể
Check - in thơ mộng tại hồ Ba Bể
 
Nhắc đến hồ Ba Bể, truyền thuyết được kể nhiều nhất, lý giải câu chuyện hình thành nên vùng tiên cảnh Đông Bắc này là sự tích về mẹ con bà góa cứu dân làng trong trận đại hồng thủy. Tuy nhiên có một truyền thuyết khác khi nhắc về Ba Bể, đặc biệt là truyền thuyết về động Puông được ít người biết tới mà từ trước đến nay chỉ được “truyền tai” bởi những người bản địa đã sinh sống và lớn lên tại đây, đó là truyền thuyết về ông Tài Ngào.

Tài Ngào là một nhân vật anh hùng trong truyện kể dân gian của người Tày, một chàng trai khổng lồ, chăm chỉ, chịu khó. Truyện kể rằng: “Thủa ấy con sông Năng bắt nguồn từ Phja En chảy về ồ ạt tới bản Vài thì bị dãy núi Puông chặn đứng lại, dòng nước ứ lại làm ngập úng hết cả bản làng. Ngọc Hoàng đã sai ông Tài Ngào (người khổng lồ) xuống đục núi, giải phóng dòng nước dữ để cứu dân. Từ đó, hình thành nên Động Puông, những hòn đá do ông Tài Ngào khoét núi ném về phía sau, chặn thành dòng thác Đầu Đẳng ngày nay. Trong lúc khai phá, ông Tài Ngào đã bị một cái dăm cắm vào chân, bực mình quá dẵm chân mạnh khiến cho Ba Bể biến thành hồ nước, sau đó rút cái dăm ra ném xuống nước, người dân lấy về đóng thuyền đánh cá”. Vậy là những tuyệt tác tại vườn Quốc gia Ba Bể được hình thành.


thuyền độc mộc hồ Ba Bể
Tương truyền thuyền độc mộc biến từ cái dằm của ông Tài Ngào
 
Hồ Ba Bể ngày nay được ví như viên ngọc lục bảo ẩn mình giữa thiên nhiên núi rừng Đông Bắc, phẳng lặng như tấm gương soi khổng lồ in bóng núi đá, mây trời. Giá trị của hồ Ba Bể không chỉ dừng lại ở giá trị du lịch mà còn là giá trị địa chất địa mạo với sự đa dạng sinh học bởi vì nơi đây là hồ nước ngọt tự nhiên lớn nhất Việt Nam. Năm 1995, Hồ Ba Bể đã được công nhận là một trong 20 hồ nước ngọt đặc biệt của thế giới cần được bảo vệ. Đến với hồ Ba Bể, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp thiên nhiên kỳ vĩ, nguyên sơ nhưng không kém phần thơ mộng ẩn sau làn mây tuyệt đẹp. Du khách có thể thỏa mình nhìn ngắm sự chuyển mình của hồ Ba Bể chỉ trong một ngày.  Vào sáng sớm khi sương mù còn giăng giăng khắp núi rừng, hồ Ba Bể thấp thoáng như nàng tiên đang bay lượn với tấm váy trắng tinh khổng lồ. Khi hoàng hôn đổ bóng, hồ Ba Bể lung linh huyền ảo trong muôn vàn tia nắng rực rỡ. Ngoài việc thưởng ngoạn cảnh đẹp hồ Ba Bể, du khách còn có cơ hội được thưởng thức những món đặc sản khó tìm từ nơi khác như cá hồ, tôm cùng nhiều món ăn đặc sắc khác như gà đồi, rau rừng, thịt lợn sữa, nếp nương hay măng trúc…

Hồ Ba Bể - Viên ngọc xanh Đông Bắc

Từ thị trấn Chợ Rã đi vào hồ Ba Bể khoảng 7km là đến bến xuồng Buốc Lốm, du khách xuống xuồng máy hoặc thuyền độc mộc xuôi theo sông Năng khoảng 3km là đến Động Puông. Động Puông là cảnh quan điển hình về kiến tạo địa chất của vùng cax-tơ, có sự kết hợp hài hòa tự nhiên giữa sông, núi đá vôi, động thực vật. Động Puông thuộc khu vực rừng nguyên sinh nên có điều kiện thuận lợi cho các đàn dơi sinh sống trong động, ngoài ra còn có nhiều loài chim, bò sát, cá sinh sống xung quanh. Du khách đến với Động Puông được chiêm ngưỡng những cảnh quan kỳ thú sinh động, kết hợp tất cả các yếu tố tinh hoa của sông núi, nước non. Bên ngoài là sự phong phú của hệ sinh thái, vào trong động, dưới ánh sáng của đèn, đuốc thì các nhũ đá sẽ hiện lên với muôn hình khối chập chờn, di động kỳ ảo như chốn tiên cảnh trong truyện cổ tích.

Động Puông
 
Cách động Puông khoảng 4km xuôi theo dòng sông Năng. Đến bản người Tày Hua Tạng gần tỉnh Tuyên Quang, mà theo tiếng Kinh gọi là Đầu Đẳng du khách men theo lối nhỏ bên tay trái sẽ đến được với thác Đầu Đẳng, một trong những thác nước lớn nhất nằm trong quần thể vườn Quốc gia Ba Bể. Thác Ðầu Ðẳng nằm giữa hai dãy núi đá vôi, có độ dốc lớn, là nơi con sông Năng bị chặn lại bởi những tảng đá lớn, nhỏ xếp chồng lên nhau với độ dốc ước tính là 500m, tạo thành một thác nước ngoạn mục kỳ vĩ, hoà với phong cảnh rừng nguyên sinh tạo ra một ấn tượng khó quên. Thác Đầu Đẳng có tổng chiều cao khoảng 53m, đổ xuống từ núi bằng toàn bộ nước sông Năng len lỏi giữa những khối đá vôi lớn nằm chồng lên nhau và chia làm 3 đoạn: đoạn thứ nhất nước từ trên cao xối mạnh và khúc khuỷu; đoạn thứ hai, nước rẽ thành hai dòng; đến đoạn thứ ba, thác lại chảy lững lờ giữa những tảng đá, êm đềm và thơ mộng.

thác đầu đẳng
Thác Đầu Đẳng

Vườn Quốc gia Ba Bể chắc chắn là một lựa chọn tuyệt vời cho những ai yêu thích thiên nhiên. Đến với Vườn quốc gia Ba Bể, nghe những câu chuyện truyền thuyết, khám phá cuộc sống người dân, ngắm nhìn những hang động kỳ ảo, lướt nhẹ trên mặt hồ với những chiếc thuyền độc mộc chắc hẳn sẽ làm cho bạn xóa tan những mệt mỏi, âu lo của cuộc sống.

kayak hồ ba bể
Thư giãn với thuyền kayak trên hồ Ba Bể